G7 hukumatlari va kompaniyalarini kvant texnologiyasi asosidagi kiberhujumlarga hozirdanoq tayyorgarlik ko‘rishga chaqirdi va o‘tish jarayoni bir necha yil davom etishi mumkinligini, shu bilan birga muhim ma’lumotlar allaqachon xavf ostida ekanligini ogohlantirdi.
Yangi hisobotda G7 kiberxavfsizlik ishchi guruhi — kengroq tanilgan nomi bilan G7 — kvant hisoblashni, ayniqsa, muhim infratuzilma operatorlari bo‘lgan jamoat va xususiy tashkilotlar uchun xavfsizlik va iqtisodiy tahdid sifatida ko‘rishni taklif qildi.
“Aniq jadval noma’lum bo‘lsa-da, so‘nggi bir nechta yutuqlar yaqin kelajakda keng tarqalgan ochiq kalitli shifrlash mexanizmlarini buzishga va raqamli infratuzilma xavfsizligiga tahdid solishga qodir bo‘lgan kvant kompyuterlar ishlab chiqilishini kutish mumkinligini ko‘rsatadi”,— deb yozadi ishchi guruh.
Guruh tashkilotlarni klassik hamda kvant hujumlaridan himoyalanish uchun postkvant shifrlash (PQC) ni joriy etishga chaqirmoqda. Agar u joriy qilinmasa, hozirda o‘g‘irlangan va saqlanayotgan ma’lumotlar kelajakda yetarlicha kuchli bo‘lgan kvant kompyuterlari tomonidan shifri ochilishi mumkin. Shuningdek, kvant kompyuterlari raqamli imzolarni buzib, shaxsni soxtalashtirishga va shu orqali kompaniyalar hamda ularning ta’minot zanjirlarini xavfga qo‘yishga qodir bo‘ladi.
“Biz PQC ga o‘tishni bitta tashkilotning mustaqil hal qiladigan masalasi deb hisoblamaymiz, bu kollektiv o‘zgarish bo‘lib, erta ishtirok, muvofiqlashtirilgan rejalashtirish va davlat hamda xususiy sektor o‘rtasidagi axborot asosida qaror qabul qilish orqali amalga oshirilishi shart”,— deya izoh berishdi ular.
Hisobotda kriptovalyutalar tilga olinmagan bo‘lsa-da, shu tipdagi ochiq kalitli shifrlash tizimi blokcheyn hamyonlarini himoya qiladi va tranzaksiyalarni tasdiqlaydi.
Hozirgi kvant kompyuterlari hali Bitcoin shifrlovini buzishga qodir emas. Biroq ishlab chiquvchilar, jumladan, BIP-360, tarmoq uchun yangi imzo sxemalarini qo‘llab-quvvatlashni nazarda tutuvchi postkvant takliflarini ko‘rib chiqmoqda.
Bitcoin boshqaruvi transformatsiyani yanada murakkablashtiradi. Har qanday katta xavfsizlik o‘zgarishi ishlab chiquvchilar, maynerlar, biznes va foydalanuvchilarning keng ko‘lamli qo‘llab-quvvatlashini talab qiladi. Bitcoin egalari, shuningdek, tarmoq faoliyatiga xalaqit bermasdan, zaif manzillardan mablag‘larni o‘tkazib olish yo‘liga ega bo‘lishlari kerak.
Ethereum tadqiqotchilari akkauntlar, validatorlar va ilovalarda ishlatiladigan bir nechta kriptografik komponentlarni almashtirishni rejalashtirmoqda. So‘nggi takliflardan biri Ethereum depozit kontraktini qayta qurib, postkvant tizimlar uchun zarur bo‘lgan kattaroq kalitlarni qo‘llab-quvvatlashdir.
Solana migratsiya yo‘li tadqiqotchilarning so‘zlariga ko‘ra ancha oddiy bo‘lishi mumkin, chunki u EdDSA imzolaridan foydalanadi. Solana Foundation allaqachon test tarmog‘ida postkvant imzolarni sinovdan o‘tkazgan va mablag‘larni himoyalash uchun xesh asosidagi ixtiyoriy seyfni joriy etgan.
G7 kiberxavfsizlik ishchi guruhi hukumatlarni tadqiqotlarni qo‘llab-quvvatlashga, davlat va xususiy sektor hamkorligiga hamda milliy PQC strategiyasini ishlab chiqishga chaqirar ekan, kvant xavfsizligini xarid talablariga ham kiritishni taklif qiladi. Shuningdek, tashkilotlarga muhim tizimlarni aniqlash va modernizatsiyani rejalashtirish davrida kvant xavfsiz mahsulotlardan foydalanishni tavsiya etadi — bu orqali xarajatlarni nazorat qilish mumkin.
“Jamoaviy barqarorlikni mustahkamlash, maxfiy ma’lumotlar, ta’minot zanjiri va muhim tizimlarni himoyalash uchun davlat va xususiy tashkilotlar zudlik bilan hamkorlikda harakat qilishi kerak”,— deb yozadi guruh. “PQC ga o‘tish xavfsiz va barqaror raqamli kelajakni yaratishning muhim asosi hisoblanadi.”
